ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ Δ΄ ΟΙΚ. ΣΥΝΟΔΟΥ Ευαγγέλιο: Ματθ. 5,14-19

ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΠΑΤΕΡΕΣ ΧΕΙΡΑΓΩΓΟΙ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΥ ΦΩΤΟΣ

            Εν ολίγοις

            Όταν  ο άνθρωπος παρατηρεί τον έναστρο ουρανό, μέσα του αναδύεται η έννοια του συμπαντικού μυστηρίου. Κατά παρόμοιο τρόπο και οι άγιοι Πατέρες, πολύφωτοι αστέρες του νοητού στερεώματος, παραμένουν πηγή ανεξάντλητης πνευματικής ωραιότητας και μυστικής γοητείας. Αυτός είναι ο λόγος που η Εκκλησία μας χειραγωγεί του πιστούς προς τους αγίους της, οι οποίοι με τον λόγο τους και το ήθος τους φωτίζουν την ανθρωπότητα.

            Η Εκκλησία μας τιμά τους άγιους Πατέρες γιατί υψώθηκαν απ’ την γη στον ουρανό και με την ύψωση αυτή ανέβασαν τον κόσμο στο Θεό. Έγιναν φωτεινά ορόσημα της αιώνιας αλήθειας, μάρτυρες «της εκείνου μεγαλειότητος» και αδιάψευστα τεκμήρια της αρετής και της αγνότητας, της χάριτος του Θεού και της κατά Θεόν φιλοσοφίας.

            Οι άγιοι Πατέρες είναι το φως του κόσμου. Ο άνθρωπος δεν είναι αυτόφωτος. Πηγή του πνευματικού φωτός είναι ο Θεός. Ο ανθρώπινος λόγος χωρίς το φωτισμό του Θεού, χωρίς τη θ. έλλαμψη είναι μικρός, αμφίβολος και φτωχός. Δεν έχει τη δυνατότητα να φωτίσει τα μεγάλα προβλήματα της ανθρώπινης ύπαρξης. Ο Χριστός, το φως το αληθινό, ήλθε στον κόσμο, και το φως του δε είναι αόριστο, αλλά συγκεκριμένο. Είναι ο ίδιος ο Ιησούς Χριστός που μετά την Ανάστασή Του έμεινε στην Εκκλησία, για να βιώνεται μυστηριακά από τους πιστούς της. Αυτό το θείο φως δέχθηκαν οι άγιοι Πατέρες και έστρεψαν με εμπιστοσύνη τον εαυτό τους προς αυτό κι έγιναν κι αυτοί οι μικροί και αδύναμοι, ο καθρέπτης που διήθλασε το θεϊκό φως μέσα στον κόσμο. Έγιναν οι στύλοι και το εδραίωμα της αλήθειας, το αληθινό φως του κόσμου και χειραγωγοί των  ανθρώπων προς τον Θεό. Ιδιαίτερα στην εποχή μας που δυσκολεύεται ν’ αναγνωρίσει τη χρησιμότητα του θείου αυτού φωτός, η παρουσία των αγίων Πατέρων είναι απαραίτητη και επωφελής.

            Εάν το υλικό φως διασώζει από περιπέτειες και ταλαιπωρίες και οδηγεί σε ασφάλεια την πορεία μας, το πνευματικό αυτό φως είναι εκείνο που δίνει νόημα και σκοπό στη ζωή μας. Το φως του Θεού φωτίζει τα πράγματα του παρόντος  για να γνωρίζουμε την πραγματική τους σημασία και το αληθινό τους νόημα. Καμία αλήθεια δεν είναι δυνατή χωρίς το φως του Θεού. Ο άνθρωπος πριν την ενσάρκωση του Θεού ζούσε στην άγνοια και το σκότος. Μιλούσε για αλήθεια και γνώση, αλλά βρίσκονταν έξω από την γνώση της αλήθειας. Είχε «σοφούς», αλλά δεν είχε άγιους Πατέρες. Είχε πληθώρα συγγραφέων, αλλά δεν είχε «στόματα του Λόγου». Μόνο μικρά σπέρματα, «κραυγές» αλήθειας έχει να παρουσιάσει στον αρχαίο κόσμο, που δεν μπορούσαν όμως να λυτρώσουν τον κόσμο.

            Βέβαια το πρόβλημα δεν βρίσκεται ούτε στην αναγκαιότητα του πνευματικού φωτός, ούτε στην χρησιμότητα της παρουσίας των αγ. Πατέρων. Αλλά το ζητούμενο ήταν και είναι το πώς αποκτάται αυτό το θείο φως.

            Η κάθοδος του θείου φωτός στην ψυχή μας είναι μία θεία έλλαμψη και αποκάλυψη. Φανερώνουν και αποκαλύπτουν τον Ιησού Χριστό. Μία απλή γνώση του θ. λόγου, η επιπόλαια ανάγνωση του ευαγγελικού ή πατερικού λόγου, ή η γνώση κάποιων γεγονότων της πίστεώς μας, δεν συνιστούν πνευματικό φωτισμό. Η γλώσσα του ευαγγελίου είναι μυστική. Δεν ταυτίζεται με τη γλώσσα του νου. Μπορεί με τα μάτια να διαβάζουμε το ευαγγέλιο, όμως η καρδιά μας είναι εκείνη που θα το κατανοήσει. Είναι αυτό που έλεγε ο κορυφαίος ορθόδοξος θεολόγος της Εκκλησίας μας π. Γ. Φλορόφσκι: «Το νόημα του ευαγγελίου δεν βρίσκεται στην ανάγνωση, αλλά στην κατανόηση». Δηλ. πώς θα το βιώνουμε μέσα στο χώρο της Εκκλησίας με τη συνδρομή της θ. χάριτος και την «τροφή» των αγίων Μυστηρίων με τη χειραγώγηση των  αγ. Πατέρων που γνώρισαν τη «γλώσσα του Πνεύματος», που μίλησαν με τον Θεό πριν αποφασίσουν  να μιλήσουν στους ανθρώπους για τον Θεό. Γιατί με τα άγια στόματά τους μίλησε ο ίδιος ο Θεός μέσα στην ιστορία.

            Μ’ όλα αυτά βέβαια δεν παραγνωρίζουμε την μελέτη και την ανάγνωση των Γραφών. Είναι χρήσιμη οπωσδήποτε η μελέτη των θ. αληθειών, όπως και η επαφή μας με την πατερική γραμματεία. Όλα αυτά όμως είναι ανάγκη να γίνονται με ταπείνωση και προσευχή και με ολοκληρωτική παράδοση στα χέρια και την αγάπη του Θεού.

            Το ευαγγέλιο μας παραγγέλλει να «περιπατούμε ως τέκνα φωτός». Στην καθημερινή μας ζωή δεν μπορούμε να κάνουμε βήμα με ασφάλεια χωρίς το φως του Χριστού. Η πλάνη και η παραπλάνηση είναι επακόλουθο του πνευματικού σκότους που έχει εσκύψει μέσα μας. Η ζωή μας θα θρηνούσε χαμένους οδοιπόρους, αν ο Θεός δεν μας χάριζε τον Θεάνθρωπο Λόγο Του.

            Ο πιστός είναι διπλά τυχερός. Διότι ενώ δέχεται το ίδιο το φως, συγχρόνως γίνεται οδηγός και φως «τοις εν σκότει»  μέσα στον κόσμο. «Ούτω λαμψάτω το φως υμών έμπροσθεν των ανθρώπων». Είναι ο Ιησούς Χριστός. Οι Πατέρες λάμπουν σ’ όλους τους αιώνες. Φωτίζουν και μας τους συγχρόνους και μας υπενθυμίζουν τη σωστή και σωτήρια δύναμη Του, αλλά και την υποχρέωση  να μεταδώσουμε από θέση πλέον λυχνίας το φως του Χριστού στην σκοτισμένη και παραπαίουσα εποχή μας.

            Με τη θεολογία των αγ. Πατέρων βλέπουμε τον άνθρωπο και τον κόσμο  στις πραγματικές τους διαστάσεις και δοξολογούμε το σαρκωμένο Λόγο του Θεού που σάρκωσε το αιώνιο μήνυμά Του σε σάρκινα  σύμβολα μεγάλης πνευματικής ακτινοβολίας, τους Πατέρες της Εκκλησίας μας. Τέτοιοι πνευματικοί οδηγοί είναι αναγκαίοι για τον μετασχηματισμό και τη μεταμόρφωση της κοινωνίας και του κόσμου.

Καλή Κυριακή

π. γ. στ.

π. Γερασιμάγγελος Στανίτσας

ΚΥΡΙΑΚΗ Γ΄ ΝΗΣΤΕΙΩΝ (Σταυροπροσκυνήσεως) Ευαγγέλιο : Μρκ. 9,17-31 π. Γερασιμάγγελος Στανίτσας

ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΑΥΤΑΠΑΡΝΗΣΗΣ

            Εν ολίγοις

            Ο Τίμιος Σταυρός που προβάλλεται σήμερα στη μέση της Εκκλησίας αποβλέπει στην ενίσχυση των πιστών στην πορεία τους προς το Πάσχα.

            Η αποδοχή του Σταυρού σημαίνει απάρνηση του εαυτού μας και του κόσμου χάρη της αλήθειας και της αγάπης του Θεού και των εν Χριστώ αδελφών.

            Ο Χριστός προ δύο και πλέον χιλιάδων χρόνων προσκάλεσε εν ελευθερία όλους όσους θέλουν να Τον ακολουθήσουν, ν’ αρνηθούν τον εαυτό τους και ν’ ακολουθήσουν το δρόμο της θυσίας. Ο ίδιος έκανε την αρχή. Θυσιάστηκε και περιμένει να εμφανισθούν κι άλλοι συνοδοιπόροι στην πορεία προς το πάθος.

            Στην αρχή τον ακολούθησαν μερικοί. Σήμερα βαδίζει σχεδόν μόνος. Όχι βέβαια γιατί δεν υπάρχουν κάποιοι που εκούσια θέλουν να υποβληθούν σε στερήσεις χάρη του Χριστού, όπως νομίζουν. Αλλά γιατί  πολλοί δεν δέχονται να στερηθούν κάτι χάρη των άλλων. Κι’εδώ ακριβώς βρίσκεται και η παρεξήγηση.

            Αυταπάρνηση, ναι. Αλλά χάρη ποίου ή ποίων;

            Πράγματι. Μπορεί να υπάρχουν κάποιοι που με προθυμία δέχονται να στερηθούν κάτι, αλλά συνήθως το κάνουν για το δικό τους και μόνο συμφέρον. Λ. χ. για να προαχθούν στην αρετή και να φαίνονται ενάρετοι. Αυτού του είδους η αυταπάρνηση, αν πετύχει, είναι βέβαια κάτι το αξιόλογο, όμως το κατόρθωμα  αυτό αρμόζει σ’ όσους ακολουθούν τη στωική φιλοσοφία.  Αν θέλουν  όμως ν’ ακολουθήσουν τον Ιησού Χριστό, αυτό δεν είναι αρκετό, δεν φθάνει. Γιατί όπως γράφει ο απ .Παύλος , μπορεί κανείς ν’ απαρνηθεί όλα τα υπάρχοντα του, ακόμα και να θυσιασθεί, κι όμως να μην έχει ανταποκριθεί στην πρόσκληση του Χριστού, την οποία συνεχίζει να μας απευθύνει.

            Αν οι απαρνήσεις που πετύχαμε γίνονται για να πετύχουμε κάτι για τον εαυτό μας, τότε αυτό είναι εγωισμός, γιατί γίνεται χάρη του εγώ. Ακόμη κι αν γίνεται ν’ αποκτήσουμε έστω και κάτι το πνευματικό-ακόμη και την αιώνια ζωή- αν γίνεται για τον εαυτό μας και μόνο, ακόμη και τότε παραμένουν ξένες προς το Χριστό και το ευαγγέλιό Του.  

            Ο Χριστός ζητεί ν’ απαρνηθούμε τον εαυτό μας και να θυσιαζόμαστε χάρη των άλλων και όχι να θυσιάζουμε και να χρησιμοποιούμε άλλους για να προβάλλονται οι εγωιστικές μας επιδιώξεις και να εισπράττουμε τα ανάλογα ωφελήματα.

            Ας γνωρίζουμε, ότι ο Χριστός δεν θυσιάστηκε για να κερδίσει κάτι  για τον εαυτό Του, αλλά «χάριν ημών». Ανυψώθηκε στο ικρίωμα του σταυρού «ίνα ημείς ταις αμαρτίαις απογενόμενοι τη δικαιοσύνη ζήσωμεν». Δηλ. για ν’ αποξενωθούμε εμείς από τις αμαρτίες μας και μετά να ζήσουμε σύμφωνα με το νόμο του Θεού.

            Την ίδια συμπεριφορά ακολούθησε και ο απ. Παύλος που μας προτρέπει να γίνουμε μιμητές του Χριστού, όπως εκείνος. Ο Παύλος υπέβαλε τον εαυτόν του σε ποικίλες στερήσεις και περιπέτειες και κινδύνους και στερήσεις, για να μην σκανδαλίσει κάποιον από τους αδελφούς. Χαρακτηριστικά αναφέρει: «Ηυχόμην γαρ αυτός εγώ ανάθεμα είναι, από του Χριστού υπέρ των αδελφών μου».(Ρωμ. 9,3). Αυτή είναι απάρνηση του εαυτού μας: Αποξένωση από το εγώ μας, από τον εαυτό μας, στερήσεις, περιπέτειες, θυσία υπέρ των άλλων. Όταν σκοπός της ζωής μας δεν είναι ο εαυτός μας, αλλά οι άλλοι, τότε ακολουθούμε αληθινά το Χριστό και είμαστε άξιοι μιμητές Του.

            Κοντολογίς η απάρνηση του εαυτού μας και η άρση του σταυρού του Χριστού δεν προβάλλεται σε θεωρητικό επίπεδο. Έχει και την πρακτική του πλευρά. Ο πιστός καλείται, ενώ γνωρίζει καλά τα συμφέροντά του, ενώ γνωρίζει τις νόμιμες απαιτήσεις της ζωής, τα νόμιμα δικαιώματα του, στην προσωπική και κοινωνική του ζωή, να τολμά εν ονόματι του Χριστού την απέκδυση όλων αυτών χάριν των αδελφών, των άλλων. Βλέπετε, ότι η λογική του Χριστού ξεπερνάει τη λογική του εγώ και του κόσμου τούτου.

            Είναι σίγουρο, ότι η εικόνα της ανθρωπότητας θα ήταν διαφορετική αν όλοι οι άνθρωποι είχαν ανταποκριθεί μ’ αυτόν τον τρόπο στην πρόσκληση του Κυρίου και είχαμε νεκρώσει και σταυρώσει τον εαυτό μας χάριν των άλλων. Και οι ευκαιρίες είναι πολλές στην καθημερινή μας ζωή που μπορούν να φθάσουν ακόμη και μέχρι τη θυσία.

            Για να εξυγιανθεί η ατμόσφαιρα της σύγχρονης κοινωνίας από τη δυσωδία των εγωκεντρικών λυμάτων, είναι ανάγκη να αναβιώσει η απάρνηση του εαυτού μας και να άρουμε τον σταυρό του  Χριστού και ν’ ακολουθήσουμε το δρόμο της θυσίας. Και τούτο για να μην δώσουμε το δικαίωμα σε κανέναν να θεωρεί την χριστιανική πίστη ως υπόθεση αργόσχολων και απόμαχων οραματιστών. Οφείλουμε όσοι λέμε ότι ακολουθούμε τον Χριστό, ν’ αρχίσουμε πρώτοι εμείς να παίρνουμε σοβαρά την σημερινή πρόσκληση του Χριστού και ν’ αποφασίσουμε να ακολουθούμε το δρόμο της αληθινής απάρνησης και της θυσίας χάριν των αδελφών μας.  

            Βέβαια ο δρόμος είναι σκληρός και δύσκολος, γιατί απαιτεί εσωτερικές και εξωτερικές συγκρούσεις και αιματηρές προσπάθειες. Αλλά αυτός είναι ο μόνος υγιής και σωτήριος δρόμος που οδηγεί τον άνθρωπο και τον κόσμο στην καινούργια πραγματικότητα που εγκαινίασε ο Ιησούς Χριστός και μας κάλεσε να Τον ακολουθήσουμε με πνεύμα ταπείνωσης και αγάπης.

Καλή Κυριακή

π. γ. στ.

π. Γερασιμάγγελος Στάνιτσας

ΚΥΡΙΑΚΗ Ε΄ ΛΟΥΚΑ (του πλουσίου και του φτωχού Λαζάρου) Ευαγγέλιο : 16, 19-31 π.Γερασιμάγγελος Στανίτσας

Η ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΤΟΥ ΝΟΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ

            Εν ολίγοις

            Όταν ακούμε σήμερα στην εκκλησία την παραβολή του πλουσίου και του φτωχού Λαζάρου, η σκέψη μας πηγαίνει αμέσως στους πλουσίους. Μάλιστα μερικοί αποφεύγουν αυτό το διάστημα να εκκλησιασθούν, γιατί δεν θέλουν να τους τα ψάλλουν απ’ άμβωνος.

            Η σημερινή παραβολή βέβαια δεν απαντά στο πρόβλημα της θεοδικίας.   Δεν κρίνει, δεν αξιολογεί και δεν ερμηνεύει τα οικονομικά μεγέθη της ζωής του ανθρώπου. Εξ άλλου ούτε ο πλούτος ούτε η φτώχεια αποτελούν καθ’ εαυτά κριτήρια για το Θεό. Επικεντρώνει όμως την προσοχή μας  στην αξία του ανθρώπου, στη σχέση του με τον Θεό, με τα υλικά αγαθά και την ευθύνη της διαχείρισής τους.

            Δύο είναι τα ιδιάζοντα χαρακτηριστικά της παραβολής αυτής. Το πρώτο είναι, ότι ενώ σε όλες τις άλλες παραβολές του Χριστού δεν αναφέρονται ονόματα προσώπων, η παραβολή αυτή είναι μοναδική, γιατί ονομάζει το ένα από τα δύο πρόσωπα, τον φτωχό το Λάζαρο. Ο πλούσιος παραμένει ανώνυμος. Και δεύτερο είναι η μόνη παραβολή που αναφέρεται στη μετά θάνατο ζωή.

            Η διήγηση της παραβολής διαιρείται σε τρία μέρη. Ο  πλούσιος και ο φτωχός σ’ αυτή τη ζωή, ο θάνατος των δύο πρωταγωνιστών και η αλλαγή της κατάστασής τους μετά το θάνατό τους, και ο διάλογος μεταξύ του Αβραάμ και του πλουσίου για την κατάσταση αυτών που βρίσκονται ακόμη στη ζωή.

            Ας δούμε λίγο ειδικότερα τη σημερινή παραβολή.

            Το κεντρικό σημείο της παραβολής του πλουσίου και του φτωχού Λαζάρου δεν είναι η καταδίκη του πλούτου και ο εγκωμιασμός της φτώχειας. Ο ευαγγελιστής Λουκάς βέβαια με όσα αναφέρει μας δίνει να καταλάβουμε ότι η κοινωνική όψη του πράγματος δεν αφήνει αδιάφορο το Χριστό, δεν αποτελεί όμως και τον κύριο σκοπό του. Ο φτωχός δεν σώζεται ή δεν κερδίζει τη συμπάθεια επειδή είναι μόνο και μόνο φτωχός, αλλά γιατί στηρίζει αποκλειστικά τον εαυτό του στο Θεό. Αλλά και ο πλούσιος δεν καταδικάζεται επειδή έχει υλικά αγαθά, αλλά επειδή στηρίζει τον εαυτό του μόνο σ’ αυτά. Έτσι όμως κινδυνεύει να παγιδευτεί  στη γοητεία του χρήματος και να χάσει το νόημα της ζωής του.

            Το πρόβλημα λοιπόν της παραβολής δεν είναι ότι υπήρχε ένας πλούσιος και ένας φτωχός ονόματι Λάζαρος. Υπάρχουν πολλοί πλούσιοι και φτωχοί και θα υπάρχουν όσο υπάρχει το σχήμα του κόσμου τούτου με τις αμαρτωλές δομές του και τις άδικες κοινωνικές του συνθήκες. Το πρόβλημα είναι ότι σε κάθε εποχή οι έχοντες, οι πλούσιοι αδιαφορούν για τους μη έχοντες, τους φτωχούς αδελφούς του Χριστού. Βλέπουμε ότι ο πλούσιος της παραβολής, όπως είπαμε, δεν έχει όνομα, είναι ανώνυμος, γίνεται απρόσωπος μέσα στην αδιαφορία του για τον συνάνθρωπό του. Μπορεί ο ίδιος να μην τον εκμεταλλεύτηκε ή να μην τον αδικεί, όμως τον αγνοεί  και τον περιφρονεί. Και αυτό είναι απαράδεκτο και γι’ αυτό κολάσιμο. Οχυρωμένος μέσα  στα πλούτη του κυριαρχείται από τη συναίσθηση ότι τα αγαθά του θα του εξασφαλίσουν μια διαρκή ευδαιμονιστική ζωή. Όμως μια τέτοια αντίληψη γίνεται παγίδα και κινδυνεύει να χάσει το νόημα της ζωής του.

            Η αναζήτηση του νοήματος της ζωής αποτελεί στοιχειώδη καθημερινή ανάγκη. Με την απάντηση που δίνει κανείς στο ερώτημα αυτό προδιαγράφει και τη στάση του και στα καθημερινά προβλήματα, ανάμεσά τους η φτώχεια και ο πλούτος που έχουν σχέση με την παραβολή μας. Δυστυχώς οι άνθρωποι αδυνατούν να βρουν νόημα στη ζωή τους και μάλιστα σήμερα με τις καταπληκτικές προόδους της επιστήμης και της τεχνολογίας. Και η αδυναμία αυτή του ανθρώπου καταλήγει σε μια τραγική ειρωνεία της ζωής.

            Τα αίτια που οδηγούν σ’ αυτή την αστοχία βρίσκονται στην απερίσκεπτη προσκόλληση του ανθρώπου στον υλικό κόσμο. Όσο περιορίζεται σ’ αυτόν τόσο υποδουλώνεται στη φυσική αναγκαιότητα. Όταν όμως ο Θεός γίνει σημείο αναφοράς της ζωής του ελευθερώνεται απ’ αυτή την αναγκαιότητα και ολοκληρώνεται ως πρόσωπο, γιατί έχει κοινωνία με τον Θεό.  Επομένως ο εγκλωβισμός στη υλική αντίληψη της ζωής, όπως φαίνεται στη σημερινή παραβολή, εμποδίζει την προσέγγιση του νοήματος της ζωής.

            Το νόημα της ζωής μας βρίσκεται στον Θεό που αποτελεί την αιτία της υπάρξεώς μας. Διότι η πίστη στο Θεό και η αγάπη Του προς τον άνθρωπο δίνει νόημα στη ζωή  του ανθρώπου. Η αληθινή ζωή είναι ο Θεός. Όποιος απομακρύνεται απ’ Αυτόν είναι ουσιαστικά νεκρός. «Οι μακρύνοντες εαυτούς απ’ εμού απωλούνται». Διότι η πραγματική ζωή βρίσκεται πέρα από τη φθορά και τον θάνατο. Ο Θεός είναι άφθαρτος και ο άνθρωπος φθαρτός. Ο φθαρτός άνθρωπος βρίσκει την αφθαρσία ενούμενος με τον Θεό.

            Τέλος η σημερινή παραβολή θέλει ακόμη να τονίσει, ότι η παρούσα ζωή συνδέεται άρρηκτα με την μέλλουσα. Η κοινωνία μας με τον Θεό στο εδώ και τώρα αποτελεί προϋπόθεση για να διατηρηθεί στον μέλλοντα αιώνα. Και αυτή η θεώρηση της ζωής εισάγει μία ριζική  ανατροπή στη θεώρηση του κόσμου. Μετά απ’ αυτά τίποτα δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί ως αγαθό, όταν δεν συνδέεται με την αιώνια ζωή. Όλα τα υλικά αγαθά, τα πλούτη, οι τιμές ,οι διακρίσεις, τα αξιώματα ακόμη και αυτό το αγαθό της ζωής, δεν αποτελούν τελικά από μόνα τους αγαθά , αν δεν ενταχθούν στη γενικότερη σχέση του ανθρώπου με τον Θεό.

            Αν σήμερα οι οικονομικές θεωρίες και σχολές μιλούν με πάθος για τις κοινωνικές ανισότητες, η Εκκλησία δεν εξαντλείται μονομερώς σ’ αυτό. Υπάρχουν κι άλλες διαστάσεις της ζωής, που δεν πρέπει να αγνοούνται, γιατί ο άνθρωπος δεν ζει μόνο με την ικανοποίηση κάθε είδους υλικών αγαθών, αλλά και με τις πνευματικές αναζητήσεις που δίνουν ουσιαστικό περιεχόμενο στη ζωή του, εφ όσον βέβαια εντάσσονται μέσα στη χάρη και τις ευλογίες του Θεού.

Καλή Κυριακή.

π. γ. στ.

π.Γερασιμάγγελος Στανίτσας

ΚΥΡΙΑΚΗ Η΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ Ευαγγέλιο : Μτ. 14,14-22 Ο ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑΚΟΣ ΑΡΤΟΣ: Η ΤΡΟΦΗ ΤΟΥ ΠΑΝΤΟΣ ΚΟΣΜΟΥ π.ΓΕΡΑΣΙΜΑΓΓΕΛΟΣ ΣΤΑΝΙΤΣΑΣ

Ο ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑΚΟΣ ΑΡΤΟΣ: Η ΤΡΟΦΗ ΤΟΥ ΠΑΝΤΟΣ ΚΟΣΜΟΥ

            Εν ολίγοις

            Ένα από τα πιο εντυπωσιακά θαύματα μας αναφέρει η σημερινή διήγηση: Το χορτασμό των πεντακισχιλίων ανθρώπων με πέντε άρτους και δυο ψάρια. Μόλις ο Ιησούς πληροφορήθηκε το θάνατο του Αγ. Ιωάννη του Βαπτιστού αναχώρησε στην έρημο για να φυλάξει τον εαυτό ΤΟΥ για την κατάλληλη ώρα. Οι κάτοικοι όμως των γύρω περιοχών τον ακολούθησαν και βλέποντας το πλήθος του λαού τους ευσπλαγχνίσθηκε και στο χώρο αυτό έκανε το θαύμα του χορτασμού των πεντακισχιλίων.

            Καθώς περνούσε η ώρα οι μαθητές υπενθυμίζουν στον Ιησού, ότι ο τόπος είναι έρημος και δεν υπάρχει δυνατότητα εξευρέσεως τροφίμων. «΄Ερημος ο τόπος έστιν και η ώρα ήδη παρήλθεν. Απόλυσον τους όχλους, ίνα απελθόντες εις τας κώμας αγοράσωσιν εαυτοίς βρώματα». Και ο Χριστός τους λέγει : δώστε τους εσείς να φάνε. Και φέρνουν πέντε ψωμιά και δύο ψάρια. Αυτός στρέφει τα μάτια του στον ουρανό, τα ευλόγησε και τους τα έδωσε να τα μοιράσουν. Το θαύμα είχε γίνει. Οι μαθητές έκπληκτοι βλέπουν ότι έφαγαν όλοι, χόρτασαν και περίσσεψαν και δώδεκα κοφίνια.

            Πολλοί μπορεί να διερωτηθούν: τι νόημα μπορεί να έχει το θαύμα αυτό ή και τα άλλα που αναφέρονται μέσα στα ι. Ευαγγέλια; Έχουν  ήδη περάσει δύο χιλιάδες χρόνια και πλέον μέχρι σήμερα. Το νόημα έχουν στη σημερινή εποχή μας; Αυτό αποτελεί και μία αφορμή πολλοί να μην μελετούν την Αγ. Γραφή, λέγοντας ότι οι διηγήσεις της δεν έχουν κάποιο ενδιαφέρον για την εποχή μας! Βέβαια να δούμε τα πράγματα έτσι απλά οι βιβλικές διηγήσεις πολλές φορές μας αφήνουν αδιάφορους.

Πρέπει όμως να έχουμε υπόψη μας, ότι όταν μελετούμε την Αγ. Γραφή, δεν το κάνουμε για να δούμε τι έγινε πριν από δύο χιλιάδες χρόνια, αλλά γιατί πιστεύουμε, ότι εμπεριέχει την αποκάλυψη του Θεού η οποία απευθύνεται σε όλους τους ανθρώπους όλων των εποχών. Η Αγ. Γραφή δεν χάνει ποτέ την αξία της και την επικαιρότητα της, αλλά όσα αναφέρει αποκτούν  νόημα σε κάθε εποχή ανάλογα με τις ανάγκες που κάθε εποχή αντιμετωπίζει. Ο ίδιος Ο Θεός απαντά στα ερωτήματα μας και μας βοηθεί

Να βλέπουμε τα πράγματα από μία άλλη οπτική γωνία, με την προϋπόθεση βέβαια ότι έχουμε την ανάλογη διάθεση να τα δούμε.

            Αλλά το θαύμα του χορτασμού των πεντακισχιλίων έχει και άλλες όψεις όπως:

-          Ο Χριστός πριν θαυματουργήσει προσεύχεται στον Πατέρα Του για να δείξει την τέλεια ανθρώπινη φύση Του.

-          Δίνει στους μαθητές του οι ίδιοι να μοιράσουν τους άρτους στο λαό για να θυμούνται το θαύμα και για να μην νομισθεί ότι πρόκειται για κάποια φαντασία. Εξ άλλου τα περισσεύματα των κλασμάτων αποτελούν δείγματα αυτής της αλήθειας.

-          Ακόμα το θαύμα αυτό είναι ένα σύμβολο της Θ. Ευχαριστίας , διότι αυτή είναι ο ουράνιος άρτος για τον άνθρωπο. Ο Κύριος τρέφει το λαό του και την Εκκλησία του με τον Εαυτό του, διότι Αυτός είναι ο ουράνιος και ζωοποιός ΄Αρτος.

-          Υπάρχει και μία άλλη παράμετρος του σημερινού θαύματος που εγγίζει το λεγόμενο κοινωνικό πρόβλημα και τις βιοποριστικές ανάγκες των ανθρώπων, αλλά με τρόπο μαγικό. Πολλοί άνθρωποι της εποχής του Χριστού νόμιζαν ότι κάθε μέρα  θα έκανε ο Χτιστός ένα τέτοιο θαύμα και δεν θα είχαν ανάγκη να εργάζονται.

Ο Χριστός βέβαια δεν περιφρονεί τα υλικά αγαθά, αλλά τα ιεραρχεί. «Ζητείτε πρώτον την βασιλεία του Θεού και ταύτα πάντα  προστεθήσεται αυτοίς». Το άγχος και η επίπονη προσπάθεια για την απόκτηση των υλικών αγαθών απορρίπτονται από την Εκκλησία, η οποία συνιστά: «επίρριψον επί τον Κύριον την μέριμνα σου και αυτός σε διαθρέψει».

Ο Χριστός σήμερα με τη συμπεριφορά του μας δίδαξε πως πρέπει να προηγούνται οι πνευματικές ανάγκες και τα ενδιαφέροντα  έναντι των υλικών. Γι’ αυτό πρώτα διδάσκει το λαό και μετά κάνει τι θαύμα και τους δίνει να φάνε.

Ο λόγος του Χριστού προς τους μαθητές : «δότε αυτοίς υμείς φαγείν» απευθύνεται και σε μας σήμερα. Η ευθύνη για την αντιμετώπιση της πείνας πέφτει σε μας τους χριστιανούς. Και όσο πιο συνειδητά μετέχουμε στο μυστήριο της Θ. Ευχαριστίας δηλ. γινόμαστε ευχαριστιακοί, τόσο πιο υπεύθυνη στάση και συμπεριφορά δείχνουμε απέναντι στους πεινώντας συνανθρώπους μας.

            Και η ευχαριστιακή αυτή τροφή αποτελεί ένα πρώτο βήμα για να περιορίσουμε και, γιατί όχι να εξαλείψουμε, τις ποικίλες  μορφές του κακού μέσα στον κόσμο.

π. γ. στ.

πηγή